Τελικα κατι καταφερα χαρη στο ‘‘xorg-x11-utils xdotool’’. 
(σε wayland δεν πρεπει να δουλεψει).
ubuntu:
sudo apt install xbindkeys x11-utils xdotool
fedora:
sudo dnf install xbindkeys xorg-x11-utils xdotool
(για ποντικι με 6+ πληκτρα.)
Δημιουργια ενος (κρυφου) αρχειου στον home με το ονομα:
.xbindkeysrc με την εντολη:
xbindkeys -d > ~/.xbindkeysrc
και βαζουμε μεσα:
Adjust volume with mouse buttons
“xdotool key XF86AudioLowerVolume”
b:8
“xdotool key XF86AudioRaiseVolume”
b:9
Kαι ξεκιναει με την εντολη:
xbindkeys
Εγω εβαλα τα κουμπια 8 και 9 (τα πλαινα του mouse) για να ελεγχω την ενταση του ηχου.
Aν θελουμε να ξεκιναει αυτοματα με την εισοδο, θα χρειαστει η προσθηκη ενος αρχειου στο .config/autostart με το ονομα:
‘‘xbindkeys.desktop’’
και μεσα το παρακατω:
[Desktop Entry]
Type=Application
Exec=xbindkeys
Σε fedora 31 που το δοκιμαζω που και που μου κανει κατι χαζα και πολλες φορες αργει να παρει την εντολη με το πατημα του πληκτρου, μετα στρωνει και παλι χαλαει.
Δεν ξερω γιατι το κανει αυτο.