Κατανοώντας τις εξαρτήσεις του apt

Όταν εγκαθιστάμε ένα πακέτο, αυτό απαιτεί την εγκατάσταση άλλων πακέτων, που με την σειρά τους απαιτούν την εγκατάσταση άλλων πακέτων. Στην κορυφή αυτής της ιεραρχίας έχουμε πακέτα όπως το mint-meta-cinnamon που η εγκατάσταση τους φέρνει μαζί της τα πακέτα μιας ολόκληρης διανομής. Αλλά αυτό είναι η μισή ιστορία μιας και οι εξαρτήσεις των πακέτων βάζουν και περιορισμούς στις εκδόσεις των πακέτων που απαιτούν. Η εγκατάσταση κάποιου πακέτου θα συμπαρασύρει προς τα πάνω (ποτέ προς τα κάτω) πολλά άλλα πακέτα. Αν έχουμε πειράξει το σύστημα με πολλά PPA αυτό μπορεί να μην είναι πάντα δυνατό.

Σε αυτόν το σύντομο οδηγό θα δούμε πως μπορούμε να δούμε και να αναλύσουμε τις εξαρτήσεις αυτές. Γιατί να το κάνουμε αυτό; Ας πούμε πως απλά επειδή μπορούμε :smile:

Τα είδη των εξαρτήσεων

Αλλά πριν ας δούμε τα είδη των εξαρτήσεων που μπορεί να έχει ένα πακέτο. Οι κυριότερες από αυτές είναι

  • Depends μια αυστηρή εξάρτηση. Το πρόγραμμα για να τρέξει απαιτεί να υπάρχει το συγκεκριμένο πακέτο. Μια ποιο αυστηρή μορφή είναι το Pre-Depends που απαιτεί να έχει ολοκληρωθεί η εγκατάσταση αυτού του πακέτου πριν γίνει οτιδήποτε άλλο.

  • Recommends μια εξάρτηση που είναι συνιστώμενη και παρέχει επιπλέον λειτουργίες αλλά δεν είναι απαραίτητη. Καλό είναι να την εγκαταστήσουμε.

  • Suggests Μια εξάρτηση που θα παρέχει κάποιες επιπλέον δυνατότητες, αλλά δεν είναι τόσο χρήσιμες. Την εγκαθιστούμε μόνο όταν πραγματικά την θέλουμε. Μια ανάστροφη εξάρτηση είναι η Enhances που αντιστρέφει την σχέση.

Άλλες μορφές εξαρτήσεων είναι η Conflicts και η Breaks που δηλώνουν ασυμβατότητες, καθώς και διάφορες Build-** εξαρτήσεις χρήσιμες για να χτίσεις ένα πακέτο από τον πηγαίο κώδικα. Μια λίστα των εξαρτήσεων υπάρχει εδώ: 7. Declaring relationships between packages — Debian Policy Manual v4.5.1.0.

Εξερευνώντας τις εξαρτήσεις

Το synaptic είναι ένα εργαλείο που μπορούμε να δούμε τις εξαρτήσεις με γραφικό τρόπο

αλλά εδώ θα ασχοληθούμε, με τι άλλο; με το τερματικό. Ας δούμε τις εξαρτήσεις του bash σε βάθος αυτή την φορά. Θα χρησιμοποιήσουμε την εντολή apt-rdepends, που πιθανά να πρέπει να την εγκαταστήσουμε πρώτα

apt-rdepends bash
bash
  Depends: base-files (>= 2.1.12)
  Depends: debianutils (>= 2.15)
  PreDepends: libc6 (>= 2.15)
  PreDepends: libtinfo6 (>= 6)
base-files
  Depends: libc6 (>= 2.3.4)
  Depends: libcrypt1 (>= 1:4.4.10-10ubuntu3)
  PreDepends: awk
libc6
  Depends: libcrypt1 (>= 1:4.4.10-10ubuntu4)
  Depends: libgcc-s1
libcrypt1
  Depends: libc6 (>= 2.25)
libgcc-s1
  Depends: gcc-10-base (= 10.2.0-5ubuntu1~20.04)
  Depends: libc6 (>= 2.14)
gcc-10-base
awk
debianutils
  PreDepends: libc6 (>= 2.15)
libtinfo6
  Depends: libc6 (>= 2.16)

Το bash θέλει την base-files (>= 2.1.12) που θέλει το libcrypt1 (>= 1:4.4.10-10ubuntu3) κλπ και τελικά όλα θέλουν κάποια έκδοση της libc6. Το apt θα πρέπει να βρει ποια θα πρέπει να είναι αυτή, μια όχι και τόσο εύκολη δουλεία.

Ένα άλλο ενδιαφέρον ερώτημα είναι το αντίστροφο. Ποια πακέτα απαιτούν το bash για να τρέξουν. Εδώ η λίστα θα είναι πολύ μεγαλύτερη

apt-rdepends -r bash
bash
  Reverse Depends: backupninja (>= 1.1.0-2.1)
  Reverse Depends: bash-builtins (= 5.0-6ubuntu1)
  Reverse Depends: bd (>= 1.02-5)
  Reverse Depends: biabam (>= 0.9.7-7.2)
  Reverse Depends: colortest (>= 20110624-7)
  Reverse Depends: cronic (>= 3-2)
  Reverse Depends: daps (>= 3.0.0-4)
  Reverse Depends: diffmon (>= 20020222-2.6)
  Reverse Depends: dpatch (>= 2.0.39)
  Reverse Depends: drbl (2.30.5-1)
  Reverse Depends: gdm3 (>= 3.34.1-1ubuntu1)
  Reverse Depends: git-ftp (>= 1.6.0+dfsg-1)
  Reverse Depends: gt5 (>= 1.5.0~20111220+bzr29-3)
  Reverse Depends: herisvm (0.8.2-1)
  Reverse Depends: imx-code-signing-tool (3.3.0+dfsg-2)
  Reverse Depends: libbash (>= 0.9.11-2)
  ... 
  ...

Κατασκευή διαγραμμάτων με εξαρτήσεις

Το πρόγραμμα debtree μαζί με το graphviz μας επιτρέπει να δούμε αυτή την πληροφορία με γραφικό τρόπο. Τα διαγράμματα είναι πολύπλοκα και σε ζαλίζουν στην πλήρη μορφή τους, αλλά έφτιαξα ένα μικρό προγραμματάκι για να τα φτιάξω με μια καθαρή μορφή. Ο κώδικάς είναι παρακάτω, αλλά τροποποιήστε τον για να τις δείτε σε πλήρη εικόνα

#!/bin/bash
debtree  --no-recommends --show-installed --rotate --condense --no-conflicts --no-versions $1 > "${1}.dot"
dot -Tpng -o "$1.png" "${1}.dot"

debtree  --show-rdeps --no-recommends --rotate --condense --no-conflicts --no-versions --max-depth=0 $1 > "${1}_r.dot"
dot -Tpng -o "$1_r.png" "${1}_r.dot"

Ας δούμε τι δίνει για το bash

bash

και οι ανάποδες εξαρτήσεις (απόσπασμα).

Εντάξει το bash είναι απλό, αλλά ας δούμε κάτι λίγο ποιο πολύπλοκο. Ας δούμε το systemd.

Λίγο ποιο πολύπλοκο, αλλά όχι κάτι το τραγικό. Κάποιες βασικές βιβλιοθήκες κοντά στον πυρήνα όπως οι libacl και ή libcap2 και κάποια utilities όπως το mount και το login που τραβάνε κάποια άλλα βασικά εργαλεία και βιβλιοθήκες. Οι ανάστροφες εξαρτήσεις είναι κάπως περισσότερες και μοιάζουν με αυτές του bash. Αν τρέξατε το πρόγραμμα θα υπάρχει η εικόνα στον υπολογιστή σας δείτε την.

Ας δούμε κάτι ποιο πολύπλοκο. Την βιβλιοθήκη lcl της Pascal

Εδώ και άν έχουμε εξαρτήσεις! Παρόμοια εικόνα θα δούμε και σε κάποιο άλλο πρόγραμμα όπως το gedit. Δοκιμάστε το. Οι αντίστροφες εξαρτήσεις της lcl δεν έχουν κανένα απολύτως ενδιαφέρον. Κανένα πρόγραμμα στα αποθετήρια του Debian δεν την χρησιμοποιεί.

Ένα κουβάρι απο εξαρτήσεις

Αν το apt είναι να διαχειριστεί μόνο αυτά που βλέπουμε στις εικόνες η δουλεία του θα ήταν απλή. Κάθε προγραμματιστής που έχει κάνει αλγόριθμους σε δέντρα και γράφους μπορεί να το φτιάξει σε λίγες μέρες. Αλλά η διαχείριση των εκδόσεων και τα διαφορετικά είδη των εξαρτήσεων θα του δυσκολέψουν κατα πολύ το έργο.

Εμάς ευτυχώς δεν μας ενδιαφέρουν αυτά. Η χρήση του apt είναι εύκολη ειδικά αν δεν το χρησιμοποιούμε άμεσα.Κάθε διανομή που σέβεται τον εαυτό της διαθέτει σήμερα εξαιρετικά εργαλεία για την εγκατάσταση και απεγκατάσταση προγραμμάτων με γραφικό τρόπο. Αλλά δεν βλάπτει να γνωρίζουμε τι περίπου υπάρχει κάτω από το καπάκι. Και που ξέρεις μπορεί αυτό το μικρό αρθράκι να βοηθήσει κάποια στιγμή που θα έχεις συγκρούσεις στα πακέτα, γιατί το παράκανες με τα ppa, και να σε βοηθήσει να επαναφέρεις το σύστημα.

10 Likes

Εξαιρετικό κείμενο…

2 Likes